Wydruk strony Dla Handlu - www.dlahandlu.pl

PRCH pyta o handel w dniu 12 listopada



dlahandlu.pl - 26 października 2018 10:38


W związku z projektem ustawy ustanawiającej 12 listopada dniem wolnym od pracy, Polska Rada Centrów Handlowych wystosowała list do PIP i MRPiPS w celu interpretacji przepisów w kontekście placówek handlowych w centrach handlowych. Poniżej prezentujemy jego treść.

"W dniu 24 października 2018 r. uchwalona została przez Sejm ustawa o ustanowieniu Święta Narodowego z okazji Setnej Rocznicy Odzyskania Niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej, dalej jako: „ustawa” (druk sejmowy nr 2931). 

Zważywszy na wątpliwości dotyczące interpretacji przepisów ww. ustawy, działając w imieniu Stowarzyszenia Polska Rada Centrów Handlowych, które jest największą w Polsce organizacją skupiającą podmioty działające w branży nieruchomości komercyjnych, chciałbym niniejszym przedstawić zastrzeżenia dotyczące zawartych w ustawie rozwiązań, w szczególności w kontekście możliwości prowadzenia w dniu 12 listopada 2018 r. handlu i wykonywania czynności związanych z handlem w placówkach handlowych. Jakkolwiek przedmiotowa ustawa znajduje się na etapie prac legislacyjnych w Senacie RP, to ze względu na datę planowanego święta, a także poparcie dla projektu istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że stanie się ona wkrótce częścią polskiego porządku prawnego. 

Wątpliwości branży budzi w szczególności możliwość prowadzenia handlu i wykonywania czynności związanych z handlem w dniu 12 listopada 2018 r. Z uwagi bowiem na okoliczność, że ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy zawiera znacznie szerszą definicję „dnia wolnego od pracy” aniżeli ustawa z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni, uzasadniona może być konkluzja, że w dniu 12 listopada 2018 r. w odniesieniu do dopuszczalności wykonywania pracy zastosowanie znajdą reguły określone w Kodeksie pracy. 

Głównym założeniem zawartych w ustawie przepisów jest ustanowienie dnia 12 listopada 2018 r. uroczystym Świętem Narodowym (por. art. 1 ustawy), będącym zarazem dniem wolnym od pracy (por. art. 2 ustawy). Jednocześnie ustawodawca wskazuje, że w dniu 12 listopada 2018 r. nie będą obowiązywać zasady dotyczące ograniczenia handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem w placówkach handlowych w niedziele i święta, o których mowa w ustawie z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni (por. art. 3 ustawy). W związku z powyższym, a także w kontekście pojawiających się w przestrzeni publicznej opinii, zgodnie z którymi w dniu 12 listopada 2018 r. możliwe będzie prowadzenie handlu i wykonywanie czynności związanych z handlem, poniżej prezentuję wątpliwości 
w tym zakresie. 

Ustawa o ograniczeniu handlu reguluje zasady dotyczące ograniczenia handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem w placówkach handlowych w niedziele i święta oraz w dniu 24 grudnia i w sobotę bezpośrednio poprzedzającą pierwszy dzień Wielkiej Nocy. Zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy o ograniczeniu handlu przez „święto” należy rozumieć dni wymienione w art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy. Co istotne, zgodnie z art. 1 pkt 1 ustawy o dniach wolnych od pracy, dzień 12 listopada 2018 r. nie jest dniem wolnym od pracy w rozumieniu tego aktu prawnego. 

Wobec powyższego, uznać można, że w odniesieniu do dnia 12 listopada 2018 r. przepisy ustawy o ograniczeniu handlu nie znajdą zastosowania. Tym samym za nieuzasadnione uznać należy wskazywanie w przedmiotowej ustawie na brak zastosowania przepisów ustawy o ograniczeniu handlu w sytuacji, w której ustawa ta (jak zostało to opisane powyżej) w odniesieniu do dnia 12 listopada 2018 r. w ogóle nie znajdzie zastosowania.  Co ważne, ustawa w żaden sposób nie definiuje i nie precyzuje charakteru prawnego „dnia wolnego od pracy” w odniesieniu do dnia 12 listopada 2018 r. Brak zdefiniowania tego pojęcia na gruncie przedmiotowej ustawy spowodował, że ustawodawca wprowadził w jej treści szczególne wyłączenia w odniesieniu do funkcjonowania ambulatoryjnej opieki zdrowotnej i ogólnodostępnych aptek (por. art. 3a ustawy), których projektowany „dzień wolny od pracy” nie obejmuje. Gdyby bowiem, w ocenie ustawodawcy, ustawa o ograniczeniu handlu nie znajdowała zastosowania w odniesieniu do dnia 12 listopada 2018 r., wówczas nie byłoby konieczności szczegółowego regulowania sytuacji prawnej tego rodzaju podmiotów, bowiem mogłoby one funkcjonować na takich samych zasadach jak w normalne „powszechnie” dni tygodnia.

Zgodnie z art. 2 ustawy o ograniczeniu handlu zakresie nieuregulowanym w ustawie do wykonywania pracy przez pracowników w placówkach handlowych w niedziele i święta stosuje się przepisy Kodeksu pracy. Zważywszy na powyższe, wydaje się, że również odnośnie do pracy w dniu 12 listopada 2018 r. osoby zatrudnione w placówkach handlowych powinny podlegać regułom Kodeksu pracy. Natomiast zgodnie z art. 1519 § 1 Kodeksu pracy, dniami wolnymi od pracy są niedziele i święta określone w przepisach o dniach wolnych od pracy.

Ustawodawca w tym przepisie nie ustanawia zamkniętego katalogu dni wolnych od pracy, co pozwala na stwierdzenie, że również w odniesieniu do dnia 12 listopada 2018 r., uznanego – zgodnie z art. 2 ustawy za dzień wolny od pracy - zastosowanie znajdą przepisy art. 1519 – 15112 Kodeksu pracy. W kontekście przedstawionych powyżej wątpliwości, a także pojawiających się w mediach informacji dotyczących dopuszczalności funkcjonowania w dniu 12 listopada 2018 r. placówek handlowych, warto wskazać na treść art. 15110 Kodeksu pracy, zgodnie z którym praca w niedziele i święta dozwolona jest wyłącznie w przypadku wystąpienia wskazanych w tym przepisie okoliczności takich jak m.in.:  konieczność prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii; wykonywanie prac ze względu na ich użyteczność społeczną i codzienne potrzeby ludności (w szczególności w: zakładach świadczących usługi dla ludności, gastronomii, zakładach hotelarskich, zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, oświaty, turystyki i wypoczynku); praca w rolnictwie i hodowli; czy (iv) praca w transporcie i komunikacji. Na skutek nowelizacji Kodeksu pracy z 2007 r. (uchylenie art. 151 10 ust. 9) lit. a), a także wprowadzenia ustawy o ograniczeniu handlu (uchylenie art. 1519a) praca w placówkach handlowych w niedziele i święta nie ma podstaw prawnych. 
Przyjęcie takiej interpretacji, wskazuje na brak możliwości prowadzenia handlu i wykonywania czynności związanych z handlem w dniu 12 listopada 2018 r.

Mając na uwadze powyższe wątpliwości, zwracam się z prośbą o pilne zajęcie przez Państwową Inspekcję Pracy stanowiska w przedmiocie interpretacji przepisów ustawy, w szczególności w kontekście dopuszczalności prowadzenia handlu i wykonywania czynności związanych z handlem w placówkach handlowych w dniu 12 listopada 2018 r. Podkreślenia wymaga, że jednoznaczne stanowisko Państwowej Inspekcji Pracy, jako organu powołanego do kontroli przestrzegania przepisów prawa, umożliwi przedsiębiorcom działającym w obszarze handlu, na podjęcie odpowiednich czynności techniczno-organizacyjnych związanych z dopuszczalnością funkcjonowania placówek handlowych w dniu 12 listopada 2018 r. Dodatkowo, zajęcie takiego stanowiska pozwoli zweryfikować pojawiające się w przestrzeni publicznej opinie dotyczące braku obowiązywania ograniczeń w handlu w dniu 12 listopada 2018 r.".