PARTNER PORTALU
  • Partner portalu: EY

Siła wyższa i nadzwyczajna zmiana okoliczności - to dwie możliwe podstawy zmiany zasad kontraktu

Autor: dlahandlu.pl 3 kwietnia 2020 12:00

Łańcuchy dostaw podlegają zakłóceniom, branża transportowa i handlowa liczą straty, a strony umów cywilnoprawnych zaczynają poszukiwać możliwości uzyskania zwolnienia z odpowiedzialności za ich zobowiązania kontraktowe w związku z koronawirusem. Polskie prawo przewiduje dwie główne podstawy, które mogą być powoływane jako okoliczności nadzwyczajne zwalniające z obowiązku spełnienia świadczeń - wyjaśnia Radosław Biedecki, partner w kancelarii Noerr Biedecki.

Polskie przepisy prawa nie przewidują definicji siły wyższej. Niemniej przyjmuje się generalnie, iż jest to zdarzenie: a) zewnętrzne w stosunku do stron umowy; b) niemożliwe (lub prawie niemożliwe) do przewidzenia; c) którego skutkom nie można zapobiec. Przykładami siły wyższej są zdarzenia spowodowane działaniem sił przyrody (takich jak powodzie, pożary, trzęsienia ziemi lub epidemie), niezwykłe zachowania społeczności (na przykład strajki, zamieszki, działania wojenne) lub akty władzy państwowej (w szczególności zakazy importu lub eksportu, zamknięcie granic). Zdarzenie siły wyższej może stać się podstawą do zwolnienia z odpowiedzialności strony za jej zobowiązania kontraktowe, nawet jeśli nie zostało to wyraźnie uregulowanie w zawartej umowie. Zaistnienie siły wyższej skutkuje brakiem odpowiedzialności strony naruszającej swoje zobowiązanie, jeśli istnieje związek przyczynowy pomiędzy niewykonaniem świadczenia i zdarzeniem siły wyższej. W skrócie: strona naruszająca umowę, co do zasady, nie będzie miała obowiązku naprawienia szkody lub zapłacenia kary umownej. Ewentualna konieczność wykonania świadczenia po ustaniu skutków zdarzenia siły wyższej wymaga analizy treści konkretnej umowy.

Biorąc pod uwagę, że rozprzestrzenianie się COVID-19 ma charakter epidemii, a także biorąc pod uwagę ostatnie działania władz polskich polegające na ograniczeniu wjazdu i wyjazdu z Polski, pewnym jest iż niektóre sektory usług ucierpią. W tych okolicznościach jest niewątpliwie wskazane dokonanie analizy zawartych umów pod kątem możliwości zastosowania siły wyższej jako podstawy do zwolnienia z obowiązku wykonania świadczeń - podsumowuje mecenas.

Kodeks cywilny przewiduje także możliwość wystąpienia do sądu o zmianę sposobu wykonania zobowiązania, ustalenia innej wysokości świadczenia lub nawet o orzeczenie rozwiązania umowy. Aby skutecznie wnieść takie żądanie, należy móc wykazać, że wykonanie zobowiązania wiąże się z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą oraz że strony nie przewidywały takich okoliczności przy zawarciu umowy. Nadzwyczajna zmiana okoliczności musi też mieć charakter powszechny (tj. nie indywidualny) i trwały (nie zaś chwilowy). Przykładami mogą być: nadzwyczajna sytuacja gospodarcza, drastyczny spadek PKB, masowe zwolnienia, klęska żywiołowa, itp. Podobnie jak w przypadku siły wyższej, każda umowy wymaga analizy w celu określenia, czy zaistniałe zdarzenia pozwalają na stwierdzenie, że spełnione zostały kryteria uprawniające jedną lub obie strony kontraktu do powoływania się na opisywane przepisy kodeksu cywilnego. Obecna sytuacja związana z COVID-19 wydaje się stanowić podstawę do zastosowania powyżej opisanych rozwiązań, jednak każdy przypadek wymaga odrębnego zbadania, zarówno pod kątem powoływanych okoliczności jak i podstawy prawnej do zwolnienia z odpowiedzialności cywilnej - zauważa ekspert.

Podobał się artykuł? Podziel się!

WYBRANE DLA CIEBIE






BĄDŹ NA BIEŻĄCO


OGŁOSZENIA

Ilość aktualnych ofert: 6658
Ilość aktualnych ofert: 474628

POLECANE OFERTY

Ilość aktualnych ofert: 397 692

SZUKAJ OBIEKTÓW KONFERENCYJNYCH

Wyszukiwanie zaawansowane
  • Max

    5,49

  • Śr

    4,62

  • Min

    3,99

ProduktySklepyRegiony


Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.